Wie ben ik als instructeur?

Als instructeur vind ik dat je bij het begin moet beginnen. Voorwaarde scheppen om tot een resultaat te komen. Waar dat begin is, is bij elke combinatie anders. Je kunt al Z geklasseerd zijn of hoger, en toch weer terug naar de tekentafel moeten om de basis te verbeteren. Niet alleen fysiek en motorisch, maar ook mentaal in het vertrouwen naar de ruiter en in zijn eigen lichaam en balans.

In mijn optiek is de eerste voorwaarde het vertrouwen. Vertrouwen in de ruiter, vertrouwen in het eigen lijf. Een paard dat vol vertrouwen werkt met zijn ruiter is een ontspannen en blij paard, omdat hij precies weet wat hij kan verwachten. En een paard dat met veel vertrouwen zijn eigen lichaam gebruikt, heeft al geleerd hoe hij in balans en mét ruitergewicht moet rond lopen. Dat zie je o.a. terug in ritme en schwung, een los lijf, oren naar voren en een ontspannen mond.

Een ontspannen paard is een zacht paard, heeft zachte spieren. En alleen de ontspannen, zachte spieren kunnen makkelijk buigen, nageven, de rug omhoog brengen... kortom: optimaal functioneren. Dát zijn de eerste voorwaarden en van daaruit train je verder.

Daar staat dus tegen over dat de "unhappy athlete" strak is en slecht wil/kan buigen, de rug vasthoudt, geen fijne mond heeft, gespannen is, kan gaan staken, of wegschieten, dus angstig is en vanuit de "Flight&Fight" respons zijn werk doet. Met een lijf vol met adrenaline. Dat is niet te doen, zeker niet wenselijk en je hebt te maken met echt een "on-blij" paard. En dat willen we toch zeker niet!

Wanneer een paard oefeningen doet uit gewoonte, "dwang", "learned helplessness", angst of gewoon geautomatiseerd, dan is er niet voldoende contact en vertrouwen. Hij vertrouwt vooral op zichzelf en niet op de ruiter en is altijd klaar om te vluchten. Ruiter en paard hebben niet geleerd hoe te ontspannen en borduren voort op b.v. oud-zeer, trauma of een slecht aangereden begin periode.

Er zijn ook nog heel veel ruiters die een paard kopen om dat ze de hobby paardrijden zo leuk vinden en verwachten dat wanneer je een opgeleid paard koopt, dat die "het gewoon moet doen omdat hij het zou moeten kunnen". Deze ruiters gaan nog teveel voorbij aan het paard zélf! Je paard zíen om wie hij is en niet om wat hij kan.  En dat je een band moet opbouwen met hem/haar. Je moet ook zijn/haar inspanning voor jou verdienen.

Dit is iets wat je moet leren en je bewust van worden moet. Want je koopt een verlengstuk van je hobby dat klopt, maar je koopt ook een persoonlijkheid die graag gezien en gehoord wil worden. En gerespecteerd. Doe je dat niet dan wordt paardensport toch een verkapte vorm van slavernij in plaats van een partnersport. 

Dus dat is waar ik soms ook beginnen moet. De relatie, de ontspanning, het vertrouwen. Opdat het paard zich open durft te stellen om jou binnen te laten, zacht te worden en met je mee te doen. Hij moet mogen aangeven dat het lastig is, pijn doet, spannend is of zelfs biomechanisch onmogelijk, wat de ruiter van hem vraagt.

Sommige ruiters vertalen verzet als: "Hij wil niet doen wat ik hem vraag". Sommige ruiters raken gefrustreerd of boos en drukken door of straffen het paard. De vraag die je altijd moet stellen is: Waaróm wil hij niet doen wat je vraagt? En boos worden breekt het vertrouwen af waardoor de muur om het paard nog dikker wordt.

Wanneer de ruiter dit eenmaal goed begrijpt, dan is daarna alles zoveel makkelijker. Een zelfverzekerd, ontspannen paard is zacht en werkbaar. Een open paard luistert heel nauwkeurig en is heel bereidwillig. Dan krijgt hij het gevoel dat hij invloed heeft op zijn ruiter/verzorger/mens, en dan doet hij graag met je mee en staat er niets meer groei en ontwikkeling in de weg!

Lesgeven en Coachen ineen,

Lesgeven en Coachen is natuurlijk niet helemaal hetzelfde maar ze hebben wel een enorme overlapping. Coachen is meer de mentale ondersteuning om sporters gemotiveerd en positief te houden ook wanneer het tegezit, instructie is iets meer de koude en technische kant om dát te leren waarbij de uitvoering in wedstrijdverband ook het juiste resultaten gaat geven. Ik verweef het lesgeven en het coachen steeds weer, het gaat hand in hand en het is effectiever voor het leerproces, beter voor ruiter en paard. Beiden blijven blijer en meer tevreden.

Zou je een hardloper zijn, dan vergt dit als sporter een andere benadering dan wanneer je paardrijdt, c.q. met dieren werkt. Met dieren heb je altijd te maken met grenzen die gerespecteerd dienen te worden zodat de sport voor beiden een plezierige aangelegenheid blijft. Sport die voor béiden voldoening brengt! Dat is het streven! Anders wordt paardrijden niets anders dan een verkapte slavernij. Of zelfs dierenmishandeling. (Helaas komt dit nog veel voor: stierenvechten, honden-/hanengevechten, windhondenraces, maar ook in de paardensport "in de achtertuin" waar geld net iets belangrijker is dan dierwelzijn.)

Ik ben er van overtuigd dat ook paardenvoldoening kunnen halen uit hun werk. Door beloning en waardering. Deze beloning en waardering van zijn berijder stelt hij vooral op prijs wanneer er ook sprake is van een band. Een vriendschapsband waarbij er sprake is van een leider en een volger, waarbij de volger behoefte heeft aan blijk van waardering van zijn leider na zijn inspanning. Grappig is dat je daar het paard niet altijd al jaren voor hoeft te kennen. Als hij je vertrouwd en hij begrijpt je bedoeling, dan zal hij met plezier ook iemand plezieren die hij pas kort kent.

Vergeet niet dat het paard in zijn natuurlijke habitateen rol heeft. Binnen de kudde heeft elk paard een rol van belangrijkheid of juist onbelangrijkheid wanneer je helemaal onderaan staat. (Ook dat zal invloed hebben op de vorming van karakter van jouw paard, maar dat is een ander hoofdstuk.) Ze hebben de rol van leider, volger, helper, vriend van..., de wijze oude merrie, de alpha-hengst, de benjamin etc. En onderling worden deze plekken bepaald.

Wanneer je het paard uit zijn kudde haalt, volledig op stal zet, elk geïsoleerd in een box, dan ontneem je het paard zijn levensrol. Dat kan enorm deprimerend zijn wanneer daar niks voor terug komt. Het is heel belangrijk dat de mens, degene die dagelijks met het paard werkt, hem weer een nieuwe rol geeft. De rol van "de vriend van...", een volger. En wanneer het paard dan dingen leert die bij "goed doen" beloond en gewaardeerd worden, dan gaat hij dat graag voor Zijn Mens doen. Dan kijkt hij naar je uit! Dan is zelfs af en toe heel hard werken helemaal geen straf.

Voor ons ruiters is dat natuurlijk geen hele simpele taak. Er zit geen toetsenbord op een paard en je krijgt er geen gebruiksaanwijzing bij. Daar komt een instructeur/coach om de hoek kijken. Als instructeur leg ik je uit wat het belang is van kennis, begrijpen en het goed lezen van je paard. Kijkend naar conditie, leeftijd, graad van africhting, exterieur en functioneren. En ook naar zijn gemoedstoestand. Zodat je weet of je een stap verder kunt of een stapje terug moet of gewoon nog even moet wachten.... Natuurlijk kan ik als instructeur je ook fijn helpen met een schouderbinnenwaarts, goede overgangen, een wissel of een pirouette. Ik heb zelf dat niveau gereden en ik ben immers ook nog jury-lid, dus ik weet hoe er tegenaan gekeken wordt. Maar wanneer het paard er mentaal en/of fysiek nog niet aan toe is, is dat vrij zinloos. Je overvraagt hem dan en breekt af wat je hebt opgebouwd. Mentaal en fysiek. Met aan het einde van het liedje een nóg langere weg te gaan of een paard dat zelfs niet meer te repareren is. De snelste weg naar een goed resultaat is m.i. "geen haast".

Als coach probeer ik geduld en begrip bij te brengen en een positieve instelling. Ongeduldige ruiters zijn namelijk vaak (onbedoeld) onredelijk en destructief. Ik doe het coachen voor de ruiters; omgaan met tegenslag, het lastige leerproces, omgaan met het feit dat je in deze sport heel hard kunt werken en geen streep vooruit komt omdat jouw paard met b.v. nog een trauma uit het verleden zit, etc. In een andere sport zoals b.v. bij hardlopen heb je bij wijze van spreken alleen met je zelf en je sportschoenen te maken. Dan kun je je zelf gewoon de 'schuld' geven. Bij paarden zit je met de factor "paard" waar je natuurlijk wel invloed op hebt, maar ook op vele aspecten niet altijd. Gezondheid en talent zijn er twee van. Coachen doe ik dan natuurlijk ook voor de paarden. Opdat de ruiters begrip blijven houden, niet boos/ongeduldig worden en dat ruiters zich altijd blijven afvragen: "Waaróm doet mijn paard dit"? En dat gaan we dan uitzoeken!

Voel je je goed bij deze insteek, heb je interesse? Neem dan contact op. Ik geef les op locatie. Ik geef les op alle niveaus, alle rassen. Paard en ruiter samen met plezier en in alle eerlijkheid vooruit helpen, dat is het doel. Contact